Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Nedir?

Genellikle DEHB olarak adlandırılan dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, aslında DEHB’nin yanı sıra başka bileşenleri de içerir. Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunun tam adı olan DEHB temel olarak dikkat eksikliği, dürtüsellik ve hiperaktivite olmak üzere üç semptomu olan bir nörodavranışsal bozukluktur. Bu üç semptomdan biri genellikle ana semptomdur ve kişiden kişiye değişebilir. DEHB, kişinin öz denetimini ve yürütücü işlevlerini ciddi biçimde etkiler. Bu iki faktör düzgün çalışmadığı takdirde günlük yaşama müdahale edecektir.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun tüm nedenleri tam olarak bilinmemekle birlikte, genetik, doğum komplikasyonları, çevresel faktörler ve annenin hamilelik sırasında bazı toksik maddelere maruz kalması DEHB’nin ana nedenleri olarak gösterilmektedir. Araştırmalar, genetiğin DEHB’nin en büyük nedenlerinden biri olduğunu göstermiştir.

Ayrıca, Türkiye’de 9 yaşındaki DEHB’li çocuklar üzerinde yapılan bir çalışmada, DEHB’li çocukların ebeveynlerinin, DEHB’si olmayan çocukların ebeveynlerine göre daha fazla DEHB belirtisine sahip oldukları bulunmuştur. Genel olarak konuşursak, DEHB olan öğrenciler, akranlarına kıyasla zeka testlerinde daha düşük performansa sahiptir. Ama fark oldukça küçüktür. DEHB öğrencilerinin akademik performanslarının düşük olmasının nedenlerinden biri, DEHB’li çocukların yürütücü işlevlerinin normal gelişim gösteren çocuklara göre daha sınırlı olmasıdır. Yürütücü işlevler beynin ön loblarında işlenir. İşe odaklanmaktan öz kontrole, karar vermekten uygunsuz davranışları bastırmaya ve geleceği planlamaya kadar günlük yaşamı etkileyen birçok davranış, frontal lobda meydana gelen yürütücü işlevlerle ilgilidir.

DEHB olan hastaların sorun yaşadıkları tüm ortamlarda tedavi edilmelerine yardımcı olmak gerekir. Çünkü bu kişiler her ortamda farklı zorluklarla karşılaşabilirler. Çocukların tedavisi için öncelikle aile bireylerinin çok dikkatli ve özenli olması gerekmektedir. Ayrıca öğretmenler de okulda gerekli özeni göstermelidir. Çocuğun durumunun anlaşılması sağlanmalıdır.

Diğer davranışlar gibi pekiştirme de DEHB tedavisinde önemli bir rol oynar. Bir çocuğun DEHB’yi düzeltmek için yaptığı tüm olumlu eylemler ödüllendirilmelidir. Bu nedenle olumsuz davranışlar azaltılabilir. Eğitim hayatı dikkat bozukluklarından etkilenen çocuklara eğitim desteği verilmelidir. Çocuğun özgüvenini artırmak için başarılı konularını eğitiminin odak noktası olarak seçebilir. Bu nedenle çocuk eğitimine devam etmek için motive olur ve basitten zora doğru bir yol izleyebilir.

Başa Dön